کیفیت تکلیف موجودات

أعوذُ بِالله مِنَ الشَّیطانِ الرَّجیم

بِسمِ الله الرَّحمٰنِ الرَّحیم

الحَمدُ لِلهِ رَبِّ العالَمینَ 

وَ الصَّلاةُ وَ السَّلامُ عَلیٰ سَیِّدِنا وَ نَبیِّنا وَ حَبیبِ قُلوبِنا

وَ طَبیبِ نُفوسِنا أبِی القاسِمِ المُصطَفیٰ مُحمدٍ

وَ عَلیٰ آلِهِ الطَّیِّبینَ الطّاهِرینَ المَعصومینَ المُکَرَّمینَ

وَ اللَّعنَةُ عَلیٰ أعدائِهِم أجمَعینَ مِنَ الآنَ إلیٰ یَومِ الدّین

اشتراک انسان، جن و ملک در اصل تکلیف

قال الله الحکیم فی کتابه: 

﴿إِذۡ قَالَ رَبُّكَ لِلۡمَلَٰٓئِكَةِ إِنِّي خَٰلِقُۢ بَشَرٗا مِّن طِينٖ فَإِذَا سَوَّيۡتُهُۥ وَنَفَخۡتُ فِيهِ مِن رُّوحِي فَقَعُواْ لَهُۥ سَٰجِدِينَ﴾.¹

ایام متعلق به سیدالشهدا علیه السّلام است. جهت رفع گرفتاری از شیعیان امیرالمؤمنین و تعجیل در فرج امام زمان علیه السّلام صلواتی ختم کنید!

احکامی که خداوند متعال نازل می‌فرماید، برای تمام اصناف بنی‌آدم به هر کیفیت و هر خصوصیت تَنجُّز دارد؛ نه تنها برای انسان، بلکه برای جن و همین‌طور برای ملک هم احکامی مختص به آنها از ناحیۀ پروردگار صادر شده و می‌شود. و به‌طور کلی خطاباتی که خداوند متعال از عالم ربوبیِ خود تنازل می‌دهد و به قلوب افراد وارد می‌کند، فقط به افراد بشر اختصاص ندارد، بلکه تمام ملائکه و جن و انس در خطاباتی که دارند، مکلف هستند و باید به‌دنبال آن عمل کنند.

رابطۀ تکلیف با همت و رشد انسان

منتها مسئله‌ای که هست این است که برای افراد انسان و بشر برحسب مراتب آنها خطاب‌های متفاوتی صورت می‌گیرد. یک فرد عامی که مراحلی را طی نکرده‌اند (همین افرادی که آنها را مشاهده می‌کنیم و چه‌بسا خودمان هم داخل آنها باشیم) اینها دارای یک نوع از خطابات و تکالیف هستند؛ اگر انسان رشد و رُقا و ترقی پیدا کند، خطاباتِ دقیق‌تر و لطیف‌تر و ظریف‌تر دیگری به او تعلق می‌گیرد و مسئله فقط به همین احکام واجب ختم نمی‌شود. برای ترقی و رشد، باید از این تکالیف ظاهری و واجباتی که در رساله‌های عملیه نوشته شده مطلب قدری بالاتر و فراتر برود و هرکسی به‌اندازۀ همتی که دارد، طبعاً نیروی بیشتری می‌طلبد.