معنای شریعت و تفاوت آن در هر امّتی
4بعد یک کندو را ایشان نشان داد که بعضی از زنبورها در حال تغذیه و تخلیۀ آن مواد و شیرهها در همان ظروف خاص خودشان هستند. دیدم که بعضی از این زنبورها همینطور گردش میکنند و به اینطرف و آن طرف میروند و کاری انجام نمیدهند! فقط مدام میروند، میآیند و پَر میزنند. ایشان گفت: «اینها مسیر آن گلهایی را که زنبورها باید بروند و بو کنند به آنها یاد میدهند؛ حکم رادار را دارند و اول میروند شناسایی میکنند.»
وقتی که عدهای [از انسانها در جنگ] میخواهند حمله کنند، یک گروه زودتر میروند و خوب شناسایی میکنند که کدام میدان و راه خطر دارد؛ ارتش از کجا حرکت کند بهتر است؛ لشگر از کجا میتواند برود و [بعد] نقشه را در اختیار افرادی که میخواهند به سمت رزم و قِتال حرکت کنند، قرار میدهند [و میگویند]: «از اینجا بروید؛ آنجا توقف کنید. آنجا شب و اینجا روز حرکت کنید، اینجا این مانع هست» و امثالذلک.
زنبورهای عسل همچنین چیزهایی دارند. به این گروه میگویند «زنبورهای شناسایی»؛ میروند و گلها را شناسایی میکنند که در یکفرسخی یا چندکیلومتری، در آن درّه یا باغ یا منزل چنین گلی با این خاصیت هست و به درد استفاده میخورد. وقتی شناسایی کردند، اینجا میآیند. حالا چطور به این زنبورها منتقل میکنند؟! آنها رفتهاند، این زنبورها که نرفتهاند! [لذا] با یک حرکات مهندسی در میان این زنبورها شروع به حرکت میکنند؛ اگر از این راه حرکت کند، اشاره به آفتاب است؛ [یعنی] «بهسمت آفتاب برو!» بعد اگر از آن راه برود [یعنی] «باید با زاویۀ نود درجه بزنی!» اگر از آن طرف حرکت کند [یعنی] «باید به عقب برگردی و جلو بروی، تا به آن نقطه برسی!» این میشود زنبور شناسایی.
وقتی که حرکت این [زنبورهای شناسایی] تمام شد، یکدفعه همه بلند شدند و بهسمت آن مقصدی که باید بروند، حرکت کردند. این میشود ﴿فَٱسۡلُكِي سُبُلَ رَبِّكِ﴾.

