حرمت ظلم و کمک به ظالمین
2أعوذ باللَه من الشَّیطان الرَّجیم
بسم اللَه الرّحمٰن الرّحیم
و صلّی اللَه علیٰ محمّدٍ و آله الطّاهرین
و لعنةُ اللَه علیٰ أعدائهم أجمعین
حرمت شدید ظلم و ستم بر مردم
در قرآن مجید در سورۀ حضرت ابراهیم که چهاردهمین سوره از قرآن مجید است، در آیۀ چهل و دوّم دارد:
﴿وَلَا تَحۡسَبَنَّ ٱللَهَ غَٰفِلًا عَمَّا يَعۡمَلُ ٱلظَّـٰلِمُونَ إِنَّمَا يُؤَخِّرُهُمۡ لِيَوۡمٖ تَشۡخَصُ فِيهِ ٱلۡأَبۡصَٰرُ﴾؛1
«گمان نکن که خداوند علیّ أعلیٰ از آنچه که ستمکاران بجا میآورند غافل است! خدا آنها را برای روزی که چشمها در آن روز خیره میشود و دیگر قدرت بر هم گذاشتن پلک چشم خود را ندارند، تأخیر میاندازد.»
دیروز عرض شد که علاوه بر اینکه ظلم و ستم گناه است، کمک کردن به ظالم و ستمکار هم گناه است.2 امروز چند روایت دربارۀ اصل ظلم و چند روایت دربارۀ اعانت و کمک کردن به شخص ظالم بیان میکنیم. کتابی که ما این روایات را از آن نقل میکنیم، کتاب سفینة البحار مرحوم محدّث قمی است که کتاب بسیار نفیسی است:
در کتاب أمالی مرحوم صدوق از حضرت امیرالمؤمنین علیه السّلام روایت
میکند که آن حضرت فرمود: «بِئسَ الزّادُ إلَی المَعاد العدوانُ علَی العِباد.»3
”بد توشهای مردم برای معاد خود میفرستند، که آن توشه ستم بر بندگان خدا است!“
و قال: «مَن خاف القِصاصَ، کفَّ عن ظُلمِ النّاس.»4
«حضرت امیرالمؤمنین فرمودند: ”آن کسی که از قصاص و تلافی خدا بترسد، دستش را از ستم کردن به مردم باز میدارد.“»
و فی الخِصال: «إیّاکم و الظّلمَ؛ فإنّ الظّلمَ عندَ اللَه هو ظُلماتٌ یومَ القیامة!»5
«مرحوم صدوق در کتاب خصال حدیث نبوی را روایت میکند که: ”بترسید و بپرهیزید از ستم کردن؛ چون ظلم در نزد پروردگار همان ظلمات و تاریکیهایی است که در روز قیامت برای انسان مجسّم میشود!“»
و قال صلّی اللَه علیه و آله و سلّم: یقولُ اللَه عزّوجلّ: «اشتَدَّ غَضَبی علیٰ مَن ظَلَم مَن لا یجِد ناصرًا غَیری.»6
این روایت در أمالی شیخ طوسی است که میفرماید: «پیغمبر اکرم فرمود: خدا میگوید: ”غضب من شدید میشود بر آن کسی که ظلم میکند به کسی که یار و ناصری غیر از من ندارد.“»
- سوره ابراهیم (١٤) آیه ٤٢.
- رجوع شود به ص ٢٤٠.
- الأمالی، صدوق، ص ٤٤٦.
- ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، صدوق، ص ٢٧٣؛ الکافی، ج ٢، ص ٣٣١.
- الخصال، ج ١، ص ١٧٦.
- الأمالی، طوسی، ص ٤٠٥.

