وحدت اراده و مشیّت پروردگار متعال نسبت به همه عالم وجود

تنها تویی تنها تویی در گوشه‌ تنهاییم ** تنها تو می‌خواهی مرا با این همه رسواییم

پس خدا ما را با همۀ این عیب و نقصها می‌خواهد و نمی‌تواند نخواهد. این امراض را كی داده؟ این امراض را خودش داده. پس خداوند متعال هم خودش ما را خلق كرده و هم به ما وجود داده و هم صحت داده و هم مرض می‌دهد و به فرموده كلام حضرت سجاد سلام الله علیه، [خدایا تو را شكر كنم كه به من] صحت دادی و به واسطه صحت و سلامتی می‌توان[م] تكالیف و فرائضیكه در حال صحت است انجام بده[م] یا در هنگام مرض تو را شكر كنم بر اینكه تو مرا مریض كردی و مرا متوجه ضعف خودم كردی و چه بسا بعضی از گناهان كه به واسطه صحت از من برمی‌آ‌مد و متمشی می‌شد به واسطه‌مرض دفع كردی. پس مرض هم از كیست؟ مرض هم از خدا است. این كلام حضرت معجزه است. یعنی می‌خواهد بفرماید به همان مقدار [كه] ـ بلكه بیشتر ـ صحت ممدوح است مرض ممدوح است. شخصی كه مریض نشود پی به سلامتی خودش نمی‌تواند ببرد. تكبر او را می‌گیرد استغنا او را فرا می‌گیرد آن ضعف‌ها و خلل و نقصان برای او متجلی نمی‌شود و متبلور نمی‌شود. گرفتاری تا كسی پیدا نكند پی به ضعف‌های خودش نمی‌تواند ببرد. آن ضعف‌هایی كه او را از معبود دور كرده است و بین او و بین پروردگار و مالك حقیقی او فاصله انداخته است چی؟ آن می‌آید اینها را فاصله می‌اندازد جلو را می‌گیرد.

گرفتاریها، نعمت‌های الهی است كه خداوند برای بندگانش می‌آورد اینها همه نعمت است مرض نعمت است بلایا نعمت است گرفتاریها همه نعمت است بدون این نعمت‌ها انسان نمی‌تواند ربط برقرار كند. انسان دچار انانیت می‌شود دچار تفرعن می‌شود. حضرت سجاد می‌فرماید من در این مرضی كه به من دادی چگونه شكر تو را به جا بیاورم؟ تو به واسطه این مرض مرا به یك مسائل باطنی راهنمایی و دلالت كردی كه هزار و یك آنها در صحت و سلامتی به دست نمی‌آید و این یك واقعیت است.