اهمیت غنیمت شمردن عمر در به فعلیت رساندن قابلیت ها و استعدادات وجودی

 در حالتی كه خب این‌طور نیست. باید انسان برای خودش وقت بگذارد. فرصتش را باید نسبت به مسائل شخصی قرار بدهد. امیرالمؤمنین علیه السلام به مالك اشتر می‌فرمایند: بهترین اوقات شبانه‌روز را برای خودت بگذار. یعنی درست به عكس آنچه كه در میان خیلی از افهام و اذهان رسوخ پیدا كرده كه انسان باید آن‌قدر تلاش كند و برای مردم آن‌قدر زحمت بكشد تا اینكه دیگر جانش به درآید! این صحیح نیست. زحمت برای مردم، خدمت به خلق جای خود را دارد. انسان به بهای از دست رفتن فرصت‌های خود نباید به مردم خدمت كند. آن خدمت به سر جای خودش محفوظ، و خودش هم فردی است از میان این افراد و عبدی است از میان این عباد پروردگار. و باید برای هركدام از این‌ها، آن موقعیت خاصّ خود را قرار داد. اگر انسان به نحوی خودمحور باشد و شخصیت طلب باشد كه همه را بخواهد به كار بگیرد و به استخدام خویش درآورد و خود راحت بگردد و دیگران بخواهند به كارهای او بپردازند، این غلط است و مردود. و از آن طرف آن قدر هم بخواهد به امور دیگران بپردازد، هی با این و با آن ملاقات بگذارد، هی به كار این و آن برسد كه خود از پا بیفتد، این هم غلط است. این هم غلط است؛ چون از پا می‌افتد. بالاخره انسان چدن كه نیست، چدن هم باشد یك حدّی دارد، یك قدرت و توانی دارد. و خداوند برای هر شخص یك ظرفیتی قرار داده و طبق آن ظرفیت باید به وظیفه خود مشغول بشود. یعنی همان‌طوری كه از انسان سؤال می‌كنند كه آیا به امور دیگران رسیدگی كردی یا نه، و در روز قیامت انسان را مورد بازخواست قرار می‌دهند، در روز قیامت انسان را مورد بازخواست قرار می‌دهند كه برای خودت چه‌قدر وقت گذاشتی؟ عیناً درست مثلِ همان و اگر انسان بگوید من همه وقتم را به دیگران اختصاص دادم، خدا می‌گوید اشتباه كردی! اشتباه كردی! مگر تو خودت آدم نبودی؟! مگر تو خودت یك فرد نبودی؟! در این دنیا من تو را آفریدم كه همه‌اش به مردم خدمت كنی؟ خب خدمت به مردم سرجای خود، دو ساعت سه ساعت هر كسی بر طبق آن وضعیت و موقعیتی كه دارد باید به آن بپردازد. بقیه چه؟ بقیه چه؟