فیض و لطف بی نهایت خداوند و کوتاهی بندگان
6پس این جودی که از آن طرف میآید، بلا حساب و بلا اندازه میآید، و آن عطا و آن کرم بدون حساب میآید! هیچ حساب نمیکند که من از آنجا که میآیم، به چه کسی کم برسم و به چه کسی زیاد؛ این حساب در آنجا نیست و ما این تحدید را از آنجا میزنیم، ما خودمان یک ظرف و یک کاسه برمیداریم و زیر باران میبریم، یکی ظرفش بزرگتر است و یک سینی میبرد، یکی ظرفش بزرگتر است و آن را در مقابل باران قرار میدهد، یکی شیروانی منزلش خیلی تمیز است و تمام آبهایی را که از راه ناودان شیروانیاش میآید در منزل خودش جمع میکند و تمام این شیروانی که در مقابل باران واقع شده است، بارگیری میکند. پس آنچه قدرت و جود تو را حدّ میزند، این ماهیّتها و این خواستهای کوچک ماست؛ نه اینکه از ناحیۀ تو کوچک میشود و به ما میزند، از ناحیۀ تو بیحسابی است. و این خیلی جای خوشوقتی است! این مسئله خیلی خیلی جای خوشوقتی است که خداوند آنچه را به هر کس عنایت کرده، بیحساب عنایت کرده است! حالا آن افرادی که ماهیّات و ظرفیّتشان کوچک است، اینها خودشان کوچکند و تحدید میکنند؛ اگر خودشان را از این کوچکبودن پاره کنند و این کمربند را ببرند و خودشان را از این ضیق بیرون بیاورند، خب آب واسع و رحمت واسع در وجود آنها میریزد.
وزیدن نفحات خاصّ پروردگار به انسان در مدّت زندگی
روایتی نقل میکند از پیغمبر اکرم صلّی اللَه علیه و آله و سلّم که میفرماید:
ألا إنّ لِلهِ فی أیّامِ دَهرِکُم نَفَحاتٌ، ألا فَتَعرَّضوا لَها و لا تُعرِضوا عَنها!1 «آگاه باشید که برای شما در مدّت زندگی خود نفحاتی میرسد، خودتان را در معرض آن قرار بدهید تا آن نفحات الهی و سبحانی به قلب شما بگیرد و برخورد کند!»
اگر دل خودتان را در آن حالی که آن نفحات خاص میآید متوجّه پروردگار کنید، قلب آن نفحه را میگیرد؛ امّا اگر در آنوقت غافل باشید، عیناً مانند آبی است که از آسمان میآید و شما کاسه و سینی را واژگون گرفتهاید؛ این قطرات آب روی این سینی و این کاسه میآید، ولی از اطرافش همینطور بیرون میریزد، و آنوقت کاسه و سطل و سینی پر نمیشود. آن نفحاتی هم که از عالم غیب میآید، اگر انسان به غیر خدا غافل باشد، میآید و روی سر و روی دل انسان میریزد، امّا در دل نمیرود و از روی دل و از اطراف انسان خارج میشود؛ امّا اگر انسان در آنوقت مراقب باشد و به حالِ توجّه باشد، قلب آن نفحات را میگیرد.
- بحار الأنوار، ج ٦٨، ص ٢٢١؛ کنز العمّال، ج ٧، ص ٧٦٩، با قدری اختلاف:
«قالَ رسولُ الله صلّی الله علیه و آله و سلّم: ”إنّ لِربِّکم فی أیّامِ دَهرِکُم نَفَحاتٌ، فَتَعَرَّضوا لَها لَعلَّهُ أن یُصیبَکُم نَفْحةٌ منها فَلا تَشقونَ بَعدها أبدًا.“»
- بحار الأنوار، ج ٦٨، ص ٢٢١؛ کنز العمّال، ج ٧، ص ٧٦٩، با قدری اختلاف:

