خداوند متعال شیطان را برای تکامل بشر خلق کرده است

یك روز در بین صحبت یك مرتبه ایشان اشاره كردند بر اینكه: گرچه نیت انسان هم در بعضی از موارد نیت الهی است آن خطوری كه به ذهن ما خورده بود ولی انسان وقتی كه می‌گویند این كار را انجام بده حتّی باید بدون آن خطورات هم باشد. ببینید زدند به كجا؟! با اینكه حتّی نیت هم نیت شخصی نیست این مطالبی كه عرض می‌كنم با مطالبی كه امروز می‌خواستم این بحث را تمام كنیم بی‌ارتباط هم نیست ولی حتی آن كاری را كه انسان می‌خواهد انجام بدهد باید بدون خطور باشد، فقط خودش همین. بكن، بكن، این كار را انجام بده، انجام بده. همین، دیگر چیزی در آن بیاید، برود، این چه تبعاتی دارد؟ چه فوائدی بعد ممكن است مترتّب بشود؟ چه نتائجی بعد ممكن است بیاورد؟ همه اینها مادون است، همه اینها تنزّل از آن مرتبه‌ای است كه انسان می‌تواند در آن مرتبه كاسبی كند، می‌تواند در آن مرتبه ربح كند. حتی این را هم نباید انسان بیاورد.

پس بنابراین تعهد در خارج از مسائل معامله‌ای هم واجب است و خلافش حرام است. البته اگر انسان بتواند انجام بدهد، اگر نتواند آن یك صورت دیگری دارد.

اینكه می‌گویند انسان باید امور خودش را به خدا بسپرد، نه به معنای لاابالی‌گری و بی‌اعتنایی و عدم توجّه است؛ به این معنا نیست. اگر سر همه را بتوانیم كلاه بگذاریم سر خدا را دیگر نمی‌توانیم كلاه بگذاریم. بله! خدا خوب می‌آید انسان را در یك تنگنایی قرار می‌دهد می‌گوید همه‌جا لاابالی هستی یا به ما كه رسیدی لاابالی شدی؟! در مسائل دیگر بسیار دقیق و ظریف و نكته‌سنج و تعبیرات بسیار مناسب بكار می‌بردی حالا اینجا كه رسیدی به هر صورت و به هر كیفیت می‌خواهی بگذری؟! نمی‌شود آقا، اینجا نمی‌شود اینجا باید بایستی.

علی‌كلّ‌حال پس اوّل این است كه انسان تدبیر خودش را به خدا واگذار كند. مسئله دوّم اینكه از خود چیزی را نبیند كه راجع به این مطالب صحبت شد سوّم اینكه به آنچه كه خدای متعال امر كرده عمل كند و از آنچه كه نهی كرده دست باز دارد. اگر این سه مطلب برای انسان انجام شد هَانَ عَلَیهِ الدُّنیا و إبلیسُ و الخَلقُ دنیا و ابلیس و مردم به عبارتی دیگر روزگار بر او آسان خواهد شد.