كیفیت ارتباط میان اشتغال به تكالیف الهى و پرهیز از مراء و مباهات‏

در صحبت با مردم همیشه جهاتی را می‌گویم كه به‌واسطه شنیدن مرا مورد تحسین قرار بدهند، امّا اگر جهات حُسن را گفتم و جهات نقص را هم گفتم آن‌وقت یك مسئله‌ای است! حالا بالاتر از این نمی‌گوییم كه اصلًا جهات حسن را نگفتیم، یعنی در اینجا درست در مقابل آنچه كه بنای خلقت و تكوین از من توقّع دارد، من دارم عمل می‌كنم؛ آیه شریفه می‌فرماید همه خیراتی كه از شما سر می‌زند و صادر می‌شود از ناحیه پروردگار است: وَ ما بِكُمْ مِنْ نِعْمَةٍ فَمِنَ اللَه‌ النحل، ٥٣ هر نعمت و خیری كه به شما می‌رسد از ناحیه پروردگار است؛ زیرا خدای متعال مبداء حُسن است و هر حسنی كه در عالم در قالبی ظهور كند به او منتسب است نه به آن قالب و نه به آن امر متعین.

اگر جمالی در عالم جلوه‌گری می‌كند آن جمال چون منتسب به اوست و جمال را او داده، با یك تب آن جمال تبدیل به زشتی می‌شود، با یك مرض آن جمال تبدیل به نفرت می‌شود. با گذشت دو روز از روزگار آن جمال تبدیل به غیر جمال می‌شود، عكس‌های جوانی را با عكس‌های در حال پیری و كهولت مقایسه كنید قشنگ این مسئله را می‌فهمید. دوران نقاهت و مرض را با دوران سلامت مقایسه كنید كاملًا این مسئله مشخّص می‌شود. كو آن جمال و زیبایی؟ كو آن دل فریبی و فریبندگی كجا رفت؟ پیدایش كنید، بیاورید به دست بگیرید. عاریه‌ای بود كه از مالك اصلی مستعار به شخصی داده شده بود فردا هم صاحب اصلی گرفت. عاریه را به خودش و به صاحب اصلی برگرداند. مال اختصاص به پروردگار دارد به شخصی می‌دهد و به شخصی نمی‌دهد، انفاقی كه از این مال سرمی‌زند آن انفاق مربوط به اوست و از ناحیه اوست. عنایت الهی، ملائكه رحمت الهی با وزیدن بر قلب، آن را رئوف می‌كنند رحیم می‌كنند عطوف می‌كنند، جنابعالی هم دست در جیبتان می‌كنید می‌پردازید، این از آنجا آمده. اگر آن ملائكه نیایند و بر این قلب ننشینند و این قلب را عطوف و رحیم و با احساس نسبت به هم نوع و افراد نكنند هزار سال دست در جیبی نخواهد رفت. پس جود از ناحیه اوست، جمال از ناحیه اوست، كمال از ناحیه اوست، همه حُسن‌هایی كه در روزگار به حسن و جلوه‌گری می‌پردازند همه از ناحیه او آمده است و باید هم به همان ناحیه برگردد، من و امثال من در اینجا پشیزی در عرصه وجود قابل خودنمایی و اظهار وجود نیستیم. اگر علمی هست این علم از ناحیه افاضه علیم است، اگر بیانی هست از ناحیه افاضه ربّ العالمین است‌ ... اللَه الَّذِي أَنْطَقَ كُلَّ شَيْ‌ءٍ ... فصلت، ٢١ است، اگر كمالی هست از آن ناحیه آمده است در این مسئله خدمت رفقا و دوستان مطالبی قبلًا به عرض رسید.