كیفیت ارتباط میان اشتغال به تكالیف الهى و پرهیز از مراء و مباهات‏

أعوذباللَه من الشيطان الرجيم‌

بسم اللَه الرحمن الرحيم‌

وصلّى اللَه على سيّدنا و نبيّنا أبى القاسم محمّد

وعلى آل بيته الطّاهرين، و اللعنة على أعدائهم أجمعين‌

قال إمامُنا الصّادقُ عَلیه‌السّلام لِعنوان البصری: وَ إذَا اشْتَغَلَ الْعَبْدُ بِمَا أَمَرَهُ اللَه تَعَالَی وَ نَهَاهُ، لَا یتَفَرَّغُ مِنْهُمَا إلَی الْمِرآءِ وَ الْمُبَاهَاةِ مَعَ النَّاسِ.

اگر عبد به آنچه كه خدای متعال برای او مقرر كرده عمل كند و به دستورات و اوامر و نواهی اشتغال بورزد دیگر نمی‌تواند اوقات خود را به مباهات و فخرفروشی با مردم و جدل و منازعات بگذراند.

این ارتباط بین اشتغال به تكالیف الهی و عدم مراء و جدل و مباهات و فخرفروشی چیست؟ و چگونه انسان به‌واسطه اشتغال به اوامر و تكالیف الهی دیگر فرصت فخرفروشی و خودنمایی و اظهار وجود و ابراز به مردم و همچنین نزاع و جدل و مخاصمه و درگیری پیدا نمی‌كند؟ این چه ارتباطی به هم دارد و چه رابطه‌ای در این میان موجود است؟ در فقرات گذشته، امام صادق علیه‌السّلام فرمودند: وَ جُمْلَةُ اشْتِغَالِهِ فِیمَا أَمَرَهُ اللَه تَعَالَی بِهِ وَ نَهَاهُ عَنْهُ. یك بنده باید اشتغال و تصدّی او نسبت به اوامر و نواهی الهی باشد و نباید از این دو مطلب تجاوز كند. راجع به این قضیه در جلسات گذشته مطالبی عرض شد و اینكه چطور یك انسان در اوامر و نواهی الهی باید آن جنبه عبودیت را لحاظ كند و تمام كارها را بر اساس آن جنبه عبودیت انجام بدهد. مطالبی كه در جلسات گذشته راجع به این قضیه صحبت شد برای ارتباط بین این دو مطلب مفید خواهد بود.

حضرت می‌فرمایند: كسی‌كه به‌دنبال اطاعت از دستور مولاست دیگر مجال فخرفروشی به مردم را پیدا نمی‌كند. چرا كسی‌كه به‌دنبال اطاعت و برآمدن از عهده تكلیف است، با مردم در مسائل در نمی‌افتد و جدال نمی‌كند؟ مراء یعنی جدال، یعنی نزاع، یعنی بر سر یك مطلب بگومگو كردن، یعنی فرصت‌ها را از همدیگر گرفتن و برای رسیدن به مطلوب و مقصود با افراد دیگر در افتادن و به نزاع پرداختن و منافع را به‌واسطه این نزاع از آنِ خود كردن، این را مراء می‌گویند. كسی كه عمل به دستورات مولا می‌كند هیچ‌وقت این كارها را انجام نمی‌دهد.