پرسش و پاسخ راجع به حجیت فعل اولیاء الهی

بسم اللَه الرحمن الرحیم

جواب سؤال اوّل: 

مفهوم ولایت نسبت به امامت از نظر منطقی عام و خاص مطلق است. بدین معنی كه لازمه امامت، تحقق ولایت است لا بالعکس. برای روشن شدن مطلب ابتداءً به تعریف و توضیح ولایت می‌پردازیم: در مصباح المنیر ولْی مانند فلس را به معنی قرب دانسته است و نیز در صحاح اللّغه گفته است كُلْ مما یلیک، ای مما یقاربک و ولی به كسی گفته می‌شود كه امر شخص دیگری را متكفل شود در اقرب الموارد گوید: الوَلْی حصول الثانی بعد الاول من غیر فصل، وَلِی الشّیءَ و علیه وِلایةً و وَلایةً یعنی مستولی و مسلط بر آن شیء شد و از این باب است والی بلد. در مجمع البحرین گوید: ﴿إِنَّ أَوۡلَى ٱلنَّاسِ بِإِبۡرَٰهِيمَ﴾ یعنی أحقّهم به و اقربهم منه، من الوَلْی و هو القرب، نزدیك‌ترین افراد به ابراهیم و برحق‌ترین آنها نسبت به ابراهیم كه این معنی از ولی یعنی قرب است. بررسی معنی لغوی ولایت در آیه شریفه كه می‌فرماید: ﴿إنّما وليكمُ اللَه و رسُولُهُ وَ الّذينَ ءامَنُوا الّذينَ يقيمُونَ الصَّلَوةَ وَ يؤتُونَ الزَّكوةَ وَ هُم رَاكعُون﴾ «اینست و جز این نیست كه صاحب اختیار شما خداست و رسول او و آن كسانی كه ایمان آوردند كه در حال نماز و ركوع بر فقرا انفاق می‌كنند» كه از شیعه و سنی مصداق این آیه را أمیرالمؤمنین علیه السّلام می‌دانند. بنابراین ولایت هم نسبت به پروردگار بر بنده صادق است زیرا او از رگ گردن به انسان نزدیكتر است ﴿وَنَحنُ أقرَبُ إلَيه مِن حَبلِ الوَريدِ﴾ و نیز زمام امور حیات و ممات انسان بدست اوست، كه می‌فرماید: بِيدِهِ مَلَكوتُ كلِّ شَيءٍ و هم نسبت به بنده بر پروردگار صادق است كه: المؤمن ولی اللَه و یا در شهادت می‌گوئیم: أشهد أنّ علیاً ولی اللَه. كه در اینجا به معنای قرب و نزدیكی بنده است با خدا نزدیكی خاصی كه هیچ شائبه تركیب غیر در آن راه ندارد.